Burn-out
Je bent niet ingestort omdat je zwak bent. Je bent vastgelopen omdat je te lang hebt doorgezet. Misschien was jij degene die altijd doorging. Altijd verantwoordelijkheid nam. Altijd “aan” stond. Je houdt van wat je doet. Je bent ambitieus. Je krijgt energie van beweging. En toch voel je dat je leegloopt.
Burn-out ontstaat niet alleen door te veel werk. Het ontstaat wanneer je structureel over je eigen grenzen leeft.
Zelfs als je denkt dat je daar tegen kunt. Tot je lichaam besloot dat het genoeg was.
Burn-out & Bore-out
Wanneer altijd “aan” staan je uiteindelijk stilzet
Misschien ben jij niet degene die klaagt over werkdruk.
Misschien ben jij juist degene die altijd doorgaat.
De betrouwbare collega.
De harde werker.
Degene die nog wel even dat extra project oppakt.
Degene die energie krijgt van drukte.
Totdat het niet meer gaat.
Burn-out wordt vaak gezien als iets dat ontstaat door te veel werk.
Maar in mijn praktijk zie ik iets anders.
Ik zie mensen die jarenlang op wilskracht hebben gefunctioneerd.
Mensen die gewend zijn om nét iets harder te werken dan de rest.
Mensen die zichzelf hebben aangeleerd om altijd “aan” te staan.
En veel van hen herkennen kenmerken van ADHD.
De stille uitputting
Wanneer je ADHD-kenmerken hebt, kost het vaak meer energie om je staande te houden binnen de algemeen geldende norm.
Structuur vasthouden.
Focus behouden.
Overzicht houden.
Sociaal “meedraaien”.
Dat vraagt inspanning.
Sommigen compenseren dat door nóg harder hun best te doen.
Door perfectionisme.
Door oververantwoordelijkheid.
Door continu productief te willen zijn.
Het voelt alsof je het onder controle hebt.
Maar onder de oppervlakte draait je systeem op stresshormonen.
En dat hou je niet eindeloos vol.
Maar ik vind mijn werk toch leuk?
Dit hoor ik vaak:
“Hoe kan ik nou een burn-out hebben? Ik hou van wat ik doe.” Juist daar zit de valkuil. Je kunt volledig gepassioneerd zijn. Je kunt energie krijgen van je werk. En tóch structureel over je grenzen gaan.
Als je:
-
Geen rustmomenten inbouwt
-
Geen ruimte maakt voor herstel
-
Altijd bezig bent met het volgende doel
-
Moeite hebt met “niets doen”
Dan raakt je systeem uitgeput. Een workaholic kan net zo goed vastlopen als iemand die zijn werk haat. Soms zelfs sneller.
Altijd aan staan als verdedigingsmechanisme
Bij sommige mensen is drukte niet alleen ambitie.
Het is ook vermijding.
Blijven doorgaan om niet stil te hoeven staan.
Blijven zorgen voor anderen om jezelf niet te hoeven voelen.
Altijd bezig zijn, zodat oude pijn geen ruimte krijgt.
Bij ADHD zie ik dit regelmatig.
De continue prikkel.
De constante activiteit.
De drang om te bewegen, te presteren, te regelen.
Zolang je bezig bent, hoef je niet te voelen.
Totdat je lichaam zegt: genoeg.
Burn-out en Bore-out
Niet iedereen brandt op door overbelasting.
Sommigen raken juist leeg door onderprikkeling.
Bore-out ontstaat wanneer je structureel niet wordt uitgedaagd.
Wanneer je brein onvoldoende wordt gevoed.
Wanneer je talenten niet worden benut.
Ook dat zie ik bij ADHD.
Een intelligent brein dat zich aanpast aan een te krap systeem.
Dat zich inhoudt.
Dat zich verveelt.
En langzaam dooft.
Overbelasting en onderbelasting kunnen er aan de buitenkant heel verschillend uitzien.
Maar van binnen voelt het vaak hetzelfde:
Leegte.
Vermoeidheid.
Geen richting meer voelen.
Hoe herken je dat je vastloopt?
Misschien merk je:
-
Dat je sneller geïrriteerd bent
-
Dat concentratie niet meer lukt
-
Dat je geheugen je in de steek laat
-
Dat je lijf signalen geeft: spanning, hartkloppingen, hoofdpijn
-
Dat je cynisch wordt over dingen die je eerst belangrijk vond
-
Dat je geen echte rust meer ervaart
Je bent niet zwak.
Je systeem is ontregeld.
Mijn manier van werken
Ik richt me niet op symptoombestrijding.
En ook niet op “even herstellen zodat je weer 100% kunt presteren”.
We onderzoeken:
-
Waar jij structureel over je grenzen gaat
-
Hoe jouw zenuwstelsel functioneert
-
Welke rol ADHD-kenmerken spelen
-
Waar je compenseert
-
Waar je vermijdt
-
En wat jouw energie werkelijk voedt
We werken met kleine, haalbare stappen.
Niet om je terug te brengen naar hoe het was.
Maar om een manier van functioneren te ontwikkelen die bij jou past.
Burn-out is geen persoonlijk falen
Het is vaak een signaal. Een signaal dat je te lang hebt geleefd vanuit aanpassing. Vanuit moeten.
Vanuit overleven.
Herstel vraagt moed. Moed om te vertragen.
Moed om grenzen te herkennen. Moed om te voelen wat je misschien jarenlang hebt uitgesteld.
En dat proces hoef je niet alleen te doen.